22.11.08
De cabo cuan sueño con a reyalidat
De cabo cuan sueño con a reyalidat
De cabo cuan soi embarucau
De cabo cuan sueño con o mundo salbache
De cabo cuan me trobo solenco
Hey, Bobby Marley
Canta-me bella cosa buena
Iste mundo se torna barrenau
Ye una emerchenzia
Ista nuey sueño con a chirmandat
Ista nuey digo: un diya!
Un diya os míos sueños se ferán reyalidat
Como Bobby me dizió
Hey, Bobby Marley
Canta-me bella cosa buena
Iste mundo se torna barrenau
Ye una emerchenzia
Hey, Bobby Marley
Canta-me bella cosa buena
Iste mundo se torna barrenau
Ye una emerchenzia...
Ista nuey me miro por a mía finestra
Y no puedo beyer luzes
Ista nuey me miro por a mía finestra
Y no puedo beyer dreitos
10.11.08
En conoixer
En conoixer
Te me miro y no te trobo. Te trobo y no te me miro. Os míos güellos fuyen d’os tuyos, as mías orellas no quieren ascuitar o traquiar d’o tuyo corazón y o mío naso ye indiferén a la tuya ulor que conbierte a os zagals en ababols, porque os que de berdat quieren trobar-se con o tuyo cuerpo son os míos labios.
Relato presentau por o blog Estricalla t'a trobada de fabloggers.
22.10.08
Desactiban bomba d'a guerra zibil

Els informón ta sorpresa de l'ombre, que yera menester desactibar de camín o granizo prochectil, de bels 250 kilos, y que probablemén se trobaba astí dende fa más de meyo sieglo.
En as zagueras cuatro añadas ya s'han desactibau 583 explosibos antigos y o zaguer, dita bomba.
Nomás en 2008 se'n trobón 59, entre els una bomba d'abiazión graniza, 12 mengranas de man, 17 mengranas de mortero y 29 prochectils d'artillería. Os espezialistas d'a guardia zibil fan reconoximientos prebentibos en os puestos en os que ye posible trobar ista mena d'estrapaluzios, encara que de cabo cuan son trobaus por ziudadans, bien de traza casual u bien por personas que los escaban ta comerzializar-los u coleczionar-los.
9.10.08
Tornando a prenzipiar
Me ye estau difízil d'escribir en istos zaguers diyas, y güe torno d'a mesma traza a como prenzipié un diya 25 de chunio de 2006 iste blog, fendo-me eco d'atro atentau contra a lingüistica aragonesa feito por o locutor Federico Jiménez Losantos, charrando-ne y sin saber-ne.O pasau lunes, en o suyo programa maitinal 'O maitín', radiau en a canal cope, charró tocán a la conzentrazión que arredol de 30 personas fazión en o paseyo independenzia manifestando-se contra o siñal d'españa que se ficó debán de Juan de Lanuza, chustiza d'aragón asesinau por os sorches de Felipe II.
Debán d'iste feito politico, a luenga aragonesa no quedó sin escarduzio por parti d'ista persona que no ha estudiau ni ha leito brenca tocán a iste tema. As suyas parolas textuals son as siguiens:
Si bien no tot ye malo (u sí). A SER iste maitín ha emitiu un chuizio d'opinión a trabiés de radiozaragoza an que se manifestaba a fabor d'a regulazión d'as luengas d'aragón, encara que en un empentón pancatalanista han endrezau o manifiesto ent'o catalán y nomás han feito una menzión a l'aragonés pero no como luenga, sino como "fablas pirinencas". Tamién cal dizir que en a programazión d'as fiestas d'o pilar meten como mosica de fondo a canta en aragonés "aragón ye ye" d'a colla mosical comando cucaracha, sin ficar a letra.
27.9.08
Qui ye estau l'ombre más altero d'o mundo en a istoria?
Asabelo de cosas s'ha dito tocán a qui ye estau l'ombre más altero d'a istoira. Güe, pareix claro que dito record lo poseye Robert Wadlow, que aparixe rechistrau en o libro Guiness d'os Records con una altaria de 2,72 metros.Naxió d'Illinois (USA) en 1918. A las 8 añadas ya mediba 1,87 y pesaba 90 kg. Su pai mediba 1,85 m. Manimenos morió bien choben, con nomás 22 añadas y pesando 223 kg. Calzaba un numero 70 y estió imachen d'una interpresa de calzez dica o momento d'a suya muerte.
9.9.08
Blog recomendau y aragoneses por l'aragonés
Fatín fatiando fa tiempos me presentón un blog que con o paso d'o tiempo s'ha feito uno d'os míos faboritos. Dito blog se diz "o cultural de Nerea" y ye un buen blog ta conoixer as nobedaz culturals de zaragoza. Lebaba tiempo querendo comentar iste blog, y cuento que ya ye l'inte.Fotografía, pintura, mosica... cultura a ran cheneral ye o que se troba en dito blog, y encara que en castellano, no s'ha de dixar de beyer a o menos una begada de cabo cuan. Un blog que nos amuestra una bisión chobenil d'os feitos culturas d'a capital, muitos y sobrebuenos en istos diyas (pero que no sé si continarán con iste ritmo en as calendatas benideras).
Por atro costau tamién ye sobrebuena a presentazión d'a iniziatiba "aragoneses por l'aragonés" tal y como nos rezenta charrabís en o chemeco d'as parolas. Noragüena a os fedors d'una iniziatiba que tanta onra puet fer a l'aragonés.
1.9.08
Cronica d’a rueda de prensa de l’A.C. Nogará
Cronica d’a rueda de prensa de l’A.C. Nogará
O biernes 20 d’agosto, a las 11:00 d’o maitín, l’Asoziazión Cultural Nogará Religada paró en a siede d’a FABZ (Federazión d’Asoziazions de Bicos de Zaragoza), en San Bizén de Paúl 26, una rueda de prensa ta explanicar a suya postura debán d’a Lei de Luengas d’Aragón debán d’os meyos allí zitaus y personas intresadas, que suposaban 7 meyos y arredol de 25 personas. Dita rueda de prensa enduró mientras 45 minutos si fa u no fa.
La Asoziazión Cultural Nogará como entidad que desde 1990 viene trabajando por la enseñanza y promoción de la lengua aragonesa, habiendo participado activamente en todos las iniciativas que, con otros colectivos, han preparado el camino para la normalización social de nuestra lengua, quiere manifestar públicamente que:
Según el manifiesto por la unidad de la lengua, que suscribieron la práctica totalidad de los colectivos que trabajan por el futuro del aragonés, es un hecho constatado que en Aragón se constituyó una lengua, conocida históricamente como aragonés, que fue la lengua mayoritaria de sus habitantes e instituciones, que se ha visto relegada, con el paso del tiempo a pequeñas comunidades locales, resaltando así la importancia de sus variedades geográficas contituyentes, y que hoy en día se encuentra en peligro de extinción si la sociedad aragonesa y sus instituciones no toman partido por el futuro de nuestra lengua, el aragonés.
Ahora que parece inminente la presentación del proyecto de ley de lenguas, tan ansiado por nosotros y tanta veces prometido en balde por el gobierno de Aragón desde 1997, y dada la información que sobre éste tenemos, queremos hacer públicos los distintos puntos de nuestro posicionamiento que, junto al de otros colectivos, deberán ser atendidos por las fuerzas políticas que tanto tienen que aprender del movimiento social.
1. La ley debe atender al rigor científico internacional, deshaciéndose definitivamente de sesgos ideológicos que se acarrean desde épocas pretéritas y de los que padecemos especialmente en nuestra tierra. Por ello se han de reconocer las dos lenguas minoritarias de Aragón por su nombre: aragonés y catalán así como reconocer la variedad dialectal que no debe ser entendida como un inpedimento a la normalización sino como enriquecimiento de esta.
2. La ley deberá, del mismo modo, reconocer y respetar el movimiento social y asociativo que desde hace 40 años viene realizando una ardua labor de normalización social y lingüística pese a la incomprensión y los inpedimentos que, por parte de la sociedad civil y las instituciones, ha tenido, del mismo modo que apoyos que no han sido de ninguna manera suficientes. Para ello es necesario en primer término la consulta de dicho movimiento por parte del Gobierno.
3. La consecución de los 2 primeros puntos es el reconocimiento, en el caso del aragonés, de la única autoridad lingüística con suficiente respaldo social y asociativo salida del 2º Congreso del Aragonés, la Academia del Aragonés (Estudio de Filología Aragonesa) como principal consejero académico que remitirá a otras autoridades.
4. La ley deberá disponer una política de no discriminación por razón de lengua de forma clara y explícita en todo el territorio.
5. La ley deberá fomentar mediante campañas de sensibilización la información a toda la población de la realidad lingüística actualizando a los profesionales afectados y a la población en general, haciendo llegar una parte importante del patrimonio cultural aragonés, la lengua.
6. La ley deberá fomentar igualmente la promoción de las lenguas aragonesa y catalana permitiendo su conocimiento y aprendizaje a todo aragonés que así lo desee, poniéndolas al menos al mismo nivel que otras lenguas.
7. La promoción deberá atender a todos los sectores de la sociedad, ligando la obligatoriedad en la enseñanza allá donde la lengua sea vehicular, y la optatividad allá donde la lengua ya no sea vehicular.
8. Se deberá disponer un plan de actualización toponímica que afectará a los territorios donde la lengua es o ha sido vehicular en el último siglo: Jacetania, Serrablo, Sobrarbe, Ribagorza, Somontano de Barbastro, Plana de Huesca, para el aragonés y Ribagorça, Llitera, Baix Cinca, Baix Aragó-Casp, Matarranya, para el catalán.
9. Reconocer en el resto del territorio el derecho lingüístico de los ciudadanos, en la medida de su voluntad, a conocerlo y utilizarlo.
10. Esta ley deberá tener asociados los adecuados reglamentos de desarrollo pactados con las fuerzas sociales, así como la dotación presupuestaria adecuada.
Que este documento sirva para el debate y construcción de una ley adecuada entre colectivos y gobierno.
Dimpués d’a lectura y comentario de dito manifiesto se fazió o debate y resoluzión de dandalos, an que s’explanicón temas como a situazión de l’amostranza de l’aragonés en contimparazión con a resta de luengas en Aragón, asinas como a cantidat d’informazión que Nogará en particular, y o mobimiento asoziatibo a ran cheneral, ha rezibiu por parti d’o gubierno, y a disposizión d’iste t’a negoziazión y a solizitut d’opinión a dito mobimiento, siempre bueda.
Debán d’a demanda d’o numero de fablans d’aragonés, dende Nogará se fazió manifiesta a manca de datos y o poco intrés d’as instituzions por recullir-los, fendo nomás zifras aproximadas, d’arredol de 30000 personas.
Tamién se criticó dende Nogará a situazión de l’aragonés en a cartelería y retulazión d’o Conzello de Zaragoza, an que se sacó tot o que bi’n eba, asinas como a nula presenzia de l’aragonés en a Expo, mientras a soziedat estatal expoaugua nimbia diners t’a publizidat d’a exposizión en atrás luengas minorizadas como l’oczitano.
Ta rematar se menzionó ixas midas y iniziatibas que o Pais y mais por l’aragonés ba a desembolicar en os diyas beniders.
